السيد عبد الحسين الطيب
177
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
طلاق آيه 7 . اقول : اما تقدير امور ازلا خداوند تبارك و تعالى آنچه موافق حكمت و مصلحت است بر هر بندهاى معين فرموده و در لوح محفوظ و محو و اثبات ثبت شده كه پيغمبر ( ص ) بعمار آخر روزى او را خبر دادند و ائمه هم ميدانستند آنچه در عالم واقع مىشود و در لوح محفوظ ثبت شده و خداوند هم آنچه در لوح محو و اثبات است ميداند و خود معين فرموده و تجديد رأى بر خدا محال است . و اما بمعنى ضيق اگر جميع ملائكه بر زمين نازل شوند جايى را بر كسى تنگ نميكنند چنانچه بسا در مجالس مؤمنين حاضر ميشوند و آن مجلس تنگ نميشود بلكه در قلوب مؤمنين الهام ميكنند . و قلب تنگ نميشود و ملائكه كتبه و حفظه با انسان هستند و ضيقى پيدا نميشود پس معناى قدر قدر و منزلت است كه ميفرمايد : از هزار ماه بهتر است ، و شرافت زمان و مكان نه بواسطهء خصوصيت زمان و مكان باشد بلكه جهاتى كه در آن زمان يا در آن مكان واقع شده كعبه معظمه براى بيت اللَّه حرام است و بعثت حضرت رسالت و ولادت آن حضرت و امير المؤمنين و دعاء حضرت ابراهيم و بناى حضرت آدم و ساير امور بوده ، مدينه براى هجرت حضرت و مدفن حضرت و ائمه بقيع و صديقه طاهره و رواج دين اسلام ، نجف براى مدفن امير المؤمنين و چهار پيغمبر ، كربلا و همچنين ساير مشاهد مشرفه ، و مساجد براى محل عبادت است حتى مجالس مؤمنين و علماء ، و همچنين ازمنه مثل اعياد بعثت حضرت رسول ولادت آن حضرت و ائمه اطهار و نصب امير المؤمنين روز غدير ، و شهر رمضان براى صيام و ساير ازمنه شريفه ، و شرافت شب قدر براى نزول قرآن بوده كه ليلهء مباركه است و شرحش ميآيد كه بركات شب قدر هم بواسطهء بركات قرآن است ، بلكه ميتوان گفت كه فضائل ماه مبارك رمضان هم براى نزول قرآن است كه ميفرمايد : شَهْرُ رَمَضانَ الَّذِي أُنْزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدىً لِلنَّاسِ وَ بَيِّناتٍ مِنَ الْهُدى وَ الْفُرْقانِ بقره آيه 185 . مقام سوم در اعمال شب قدر : و آن بسيار است غسل احياء تا صبح سه سوره يس